نقد کتاب در فرهنگ ما
مقدمهاز جمله شاخصهای ارزیابی پیشرفتگی یا عقبماندگی فرهنگیِ هر جامعهای، شمار کتابهایی است که در آن جامعه منتشر میشوند. هرچقدر تعداد کتابهای جدید و نیز تعداد خوانندگان آن کتابها بیشتر باشد، افق...
View Articleمنتشر شد: نقد نشانهشناختیِ شعر «آی آدمها» سرودهی نیما یوشیج
مقالهی «نقد شعر ”آی آدمها“ از منظر نظریهی نشانهشناسی ریفاتر» در شمارهی ۲۸ و ۲۹ فصلنامهی تخصصی شعر گوهران (زمستان ۱۳۹۱) منتشر شد. خلاصهی این مقاله را در بخش زیر میتوانید بخوانید. «نشانهشناسی»...
View Articleجلسهی نقد داستان کوتاه «خدادادخان» نوشتهی جلال آلاحمد
جلسهی دوم از مجموعه سخنرانیهای «بازخوانی داستانهای کوتاه شاخص ایران» که به نقد داستان «خدادادخان» نوشتهی جلال آلاحمد اختصاص دارد، در هفتهی اول اسفندماه برگزار میشود.زمان:شنبه ۵ اسفندماه ۱۳۹۱،...
View Articleکارگاه نقد ادبی و نویسندگی خلاق در حوزهی هنری اردبیل
به دعوت حوزهی هنری اردبیل، دو کارگاه در تاریخ ۱۷ و ۱۸ بهمن ۹۱ در شهر اردبیل برگزار کردم، یکی با عنوان «مبانی مدرنیسم در ادبیات» و دیگری با عنوان «نویسندگی خلاق». شرکتکنندگان در هر دو کارگاه اشتیاق...
View Articleتصاویری از اسلاوُمیر مروژِک، داستاننویس لهستانی
چشمهای اسلاوُمیر مروژِک و طرز نگاه فکورانه و عمیقش به اندازهی داستانهایش سخن میگویند. داستان «هنر» که ترجمهاش را در همین وبلاگ میتوانید بخوانید، ترجمانی از این نگاه غمزده و ژرفنگر است. اگر...
View Articleداسـتـانـی از اسـلاوُمـیـر مـروژِک
هنراسلاوُمیر مروژِکترجمهی حسین پایندهمختصری دربارهی نویسنده و آثارشداستانی که به دنبال میآید، نوشتهی اسلاوُمیر مروژِک[۱]داستاننویس و نمایشنامهنگار معاصر لهستانی است که در سال ۱۹۳۰ متولد شد....
View Articleمصاحبه با مجلهی «سورهی مهر» دربارهی تاریخگرایی نوین در نقد ادبی
نگاه تاریخی به متن ادبی و رابطهی ادبیات و تاریخ چگونه بهعنوان یک مسئله در نقد ادبی مطرح شد؟پاینده:رابطهی هنر (و در ذیل آن ادبیات) و تاریخ از زمان یونان باستان مسئلهانگیز بوده است؛ چندان که اگر به...
View Articleچشماندازی از رمان ایران: مسیرِ طیشده و راهِ پیشِ رو
رمانِ امروزِ ایران در چه وضعیتی است و سمتوسوی احتمالیِ پیشرفتِ آن چیست؟ پاسخِ مقنع به این سؤال، مستلزم بازنگرشی بر سیرِ تحولِ تاریخیِ این ژانر در ایران و ارزیابیِ وضعِ کنونیِ آن است. در نوشتهی حاضر،...
View Articleیونگ در برابر فروید: شورش پسر ضد پدر
رابطهی مودتآمیز و در عین حال تنشآلود یونگ با فروید، داستانی است که بر حسب مفاهیم همان نظریهای که فروید بنیانش را گذاشت و یونگ بسط و گسترش داد قابل فهم است. در روانکاویِ فرویدی، رابطهی پدر و پسر بر...
View Articleمصاحبه با خبرگزاری برنا دربارهی داستاننویسی معاصر ایران
حضور و سطح کمی و کیفی آثار نویسندگان نوقلم را در عرصه ادبیات داستانی چگونه ارزیابی میکنید؟ پاینده:در سالهای اخیر انبوهی از آثار ادبی جدید در ژانرهایی بسیار متنوع به قلم نویسندگان جوان و کمابیش...
View Articleذهنیت نسلی: دیدگاهی روانکاوانه دربارهی اختلاف نسلها (بخش اول)
نوشتهی کریستوفر بالِس[۱]ترجمهی حسین پایندهمنظور از نسل چیست؟منظور از نسل چیست؟ پاسخ دادن به این پرسش، کاری آسان نیست. از برخی جهات میتوان گفت که یک نسل عبارت است از فاصلهی میان والدین با...
View Articleذهنیت نسلی: دیدگاهی روانکاوانه دربارهی اختلاف نسلها (بخش دوم)
نوشتهی کریستوفر بالِسترجمهی حسین پایندهاُبژههای نسلی «همگان بدانند … که نسل نوینی از آمریکائیان مشعل را به دست گرفته است، نسلی که در این قرن دیده به دنیا گشوده، در جنگ آبدیده شده، به دلیل صلحی دشوار...
View Articleذهنیت نسلی: دیدگاهی روانکاوانه دربارهی اختلاف نسلها (بخش سوم)
نوشتهی کریستوفر بالِسترجمهی حسین پایندهفضای بالقوهی نسلهااگر بخواهیم مفاهیم [نظریههای روانکاوانهی] وینیکات[۱]را به کار ببریم، میتوانیم بگوییم ذهنیت هر نسلی، فضایی است بالقوه که در آن میتوان...
View Articleذهنیت نسلی: دیدگاهی روانکاوانه دربارهی اختلاف نسلها (بخش آخر)
نوشتهی کریستوفر بالِسترجمهی حسین پایندهپس آیا همهی رویدادهای تاریخی، الزاماً اُبژههایی نسلی نیستند؟ به گمان من، خیر. برخی «رویدادها» بهیادآورنده یا نشاندهندهی پنداشت یک عصرند. اشغال آبراه سوئز...
View Articleسفرنامه به منزلهی روایت (بخش اول)
مفهوم «روایت» در نظریه و نقد ادبی پسامدرنوقتی منتقدان ادبی صحبت از «روایت» به میان میآورند، اغلب تصور میشود که آنان متون داستانی و برآمده از تخیل ــ مانند رمان و داستان کوتاه ــ را در نظر دارند. این...
View Articleسفرنامه به منزلهی روایت (بخش دوم)
سفرنامه مصداقی از روایت و روایتگرییکی از انواع روایت که معمولاً «عینی» و «بیطرفانه» جلوه میکند اما مطابق با همین استدلال روایتشناسانه هرگز نمیتواند عاری از جانبداریهای گفتمانی باشد، سفرنامه است....
View Articleسفرنامه به منزلهی روایت (بخش سوم)
روایتگری با تصاویرآنچه این روایتگریِ گفتمانی را کامل میکند، عکسهای متعددی است که مؤلف در سفر به شهرهای مختلف در ایالات متحده و کانادا گرفته است. این تصاویر (جمعاً یکصد عکس) که در جایجای فصلهای کتاب...
View Articleسفرنامه به منزلهی روایت (بخش آخر)
نظرگاه و گفتمان در روایتشناسیاز این بحث نقادانه میتوان همسو با نظریهپردازان روایتشناسی نتیجه گرفت که روایت را نه فقط در ادبیات، بلکه در غیر ادبیات هم میتوان سراغ گرفت. حتی در سفرنامه از همان...
View Articleیادداشتی دربارهی ویراست پنجم کتاب راهنمای نظریهی ادبی معاصر
ویراست پنجم کتاب معروف رامان سلدن، با عنوان راهنمای نظریهی ادبی معاصر، در سال ۲۰۰۵ منتشر شد. ذکر نکاتی چند در خصوص تاریخچهی این کتاب (که ترجمهای از ویراستِ اولِ آن چندین سال پیش در ایران انتشار...
View Article