گادامر و نظریهی دریافت
هانس گئورگ گادامر در کتاب عمدهی خود با عنوان حقیقت و روش استدلال میکند که فهمشدنِ هر متن فرهنگی، همواره از منظر کسی صورت میگیرد که آن متن را فهم میکند. نویسندگان هنگام خلق اثر ممکن است نیّات خاصی...
View Articleاطلاعیهی دو کارگاه: «اگزیستانسیالیسم در ادبیات» و «روایتشناسی»
اطلاعیهی کارگاه «اگریستانسیالیسم در ادبیات داستانی» ادبیات نوعی اندیشهورزی است و به همین سبب آفرینش متون ادبی، از دیرباز تاکنون، با ژرفاندیشیِ فیلسوفان مقایسه شده است. به طریق اولیٰ، بخش بزرگی از...
View Articleچاپ دهم کتاب «اندیشهی یونگ»
انتشارات مروارید چاپ دهم کتاب اندبیشهی یونگ را منتشر کرد. یونگ در زمرهی نخستین اندیشمندانی بود که از راه همفکری با فروید به شکلگیری مفاهیم نظریهی روانکاوی یاری رساند. ولی او متعاقباً راه خود را از...
View Articleچاپ ششم کتاب «اصول و مبانی تحلیل متون ادبی»
نویسندهی این کتاب، خوانندهای را در نظر داشته است که آشنایی تخصصی با شیوهی تحلیل متون ادبی ندارد. از این رو، در فصل اول برخی از پایهایترین مباحث در حوزهی مطالعات نقادانهی ادبی را به زبانی روشن و...
View Articleاطـلاعـیـهی دو کـارگـاه
۱. کارگاه «پاسخ به پرسشهای متداول در نقد ادبی» بسیاری از پرسشها در کلاسها و کارگاههای مربوط به ادبیات، نشان میدهند که جنبههای متعددی از نظریهها و رویکردهای نقد ادبی جدید برای دانشجویان و...
View Articleکتاب «نظریه و نقد ادبی» تجدید چاپ شد
انتشارات مروارید ویراست دومِ کتاب نظریه و نقد ادبی: درسنامهای میانرشتهای را تجدید چاپ کرد. علاقهمندان میتوانند این کتاب را از کتابفروشی اینترنتی انتشارات مروارید تهیه کنند. لینک خرید جلد اول لینک...
View Articleمصاحبهی حسین پاینده با مجلهی «داستان» (بخش اول)
نقد ادبی، گفتمانی چندوجهی و متکثر گفتوگو با حسین پاینده، استاد نظریه و نقد ادبی دانشگاه علامه طباطبائی از لغتنامه دهخدا گرفته تا فرهنگ معین و ناظمالاطباء در معنای نقد آوردهاند سِره کردن و سره گرفتن،...
View Articleاطلاعیهی کارگاه نقد دو فیلم ایرانی بر اساس نظریهی «فوقواقعیت»
اندیشمند فرانسوی ژان فرانسوا بودریار یکی از برجستهترین نظریهپردازان پسامدرنیسم است که دیدگاههای عمیقاً انتقادیاش دربارهی ساختار فرهنگی جوامع پساصنعتی، او را به یکی از رُکگوترین منتقدان پسامدرنیته...
View Articleمصاحبهی حسین پاینده با مجلهی «داستان» (بخش دوم)
آنچه در زیر میخوانید، بخش دوم از مصاحبهی حسین پاینده با مجلهی داستان است. بخش نخست این گفتوگو پیشتر در این وبلاگ بازنشر شده بود. ۴. یعنی اعتقاد دارید نویسندگان ادبیات داستانی برای دستیابی به موفقیت...
View Articleاطلاعیهی «کارگاه اگزیستانسیالیسم در ادبیات داستانی» و «کارگاه داستاننویسی»
حسین پاینده بهزودی دو کارگاه برگزار خواهد کرد. شرح محتوای این دو کارگاه را میتوانید در ادامه بخوانید. اطلاعیهی «کارگاه اگزیستانسیالیسم در ادبیات داستانی» ادبیات نوعی اندیشهورزی است و به همین سبب...
View Articleسخنرانی دکتر پاینده برای جمعی از شاعران
حسین پاینده روز جمعه ۲۱ دیماه ۱۴۰۳ برای جمعی از شاعران سخنرانی خواهد کرد. در این سخنرانی، دکتر پاینده به این پرسشها پاسخ میدهد که: ماهیت شعر چیست؟ چرا شعر سروده میشود و شاعر چه نقشی در زندگی...
View Articleچگونه میتوان نقد ادبیِ حرفهای نوشت؟ (۱)
اغلب پرسیده میشود که: روش درست برای یادگیری شیوههای نقد ادبی و نوشتن نقدهای ژرفنگر چیست؟ شاید بد نباشد اندکی دربارهی «نقد ژرفنگر» توضیح بدهیم. بسیار پیش میآید که وقتی نقد رمانی را میخوانیم، با...
View Articleچگونه میتوان نقد ادبیِ حرفهای نوشت؟ (۲)
در بخش قبلی این نوشتار استدلال کردیم که به منظور خوانش نقادانهی متون ادبی و نوشتن تحلیلهای علمی و ژرفنگر، از جمله لازم است که نظریههای ادبی را بیاموزیم. این نظریهها حکم چهارچوبهایی را دارند که...
View Articleقاعدهی «قبض و بسط» در نقد ادبی
متن ادبی ماهیتاً فشرده است و به ایجاز میل میکند. بر خلاف نویسندگان متون علمی (مثلاً فیزیکدانان یا پژوهشگران علوم آزمایشگاهی)، شاعران و داستاننویسان زبان را به منظور شرح و بسط و مثال آوردن به کار...
View Article«درونمایه» چیست و چه فرقی با «موضوع داستان» دارد؟
در کارگاههای داستاننویسی اغلب از هنرجویان میخواهم که وقتی داستانهایشان را به بحث میگذاریم، درونمایهی آن را بیان کنند. مقصود از این کار این است که ببینیم آیا نویسنده در القای ایدهی مرکزی داستان...
View Articleآیا «درونمایه» در ادبیات داستانی برابر با نوعی «پیام» است؟
در یادداشت قبلی، تفاوت دو مفهوم مهم در ادبیات داستانی، یعنی «درونمایه» (theme) و «موضوع» (subject)، را توضیح دادم و دریافتیم که در کشور ما، در بسیاری از کتابها دربارهی ادبیات داستانی و حتی در سطح...
View Articleچاپ پنجم کتاب «روایت» منتشر شد
روایتشناسی را میتوان «دانشی برای فهم روایت» تعریف کرد که میخواهد به پرسشهایی از این دست پاسخ دهد: روایت چیست؟ از چه عناصری تشکیل میشود؟ چرا انسانها روایتسازی میکنند؟ علت شیفتگی ما به روایت...
View Articleاطلاعیهی دو کارگاه «فرمالیسم در نقد ادبی» و «داستاننویسی (۲)»
به اطلاع علاقهمندان به مباحث نقد ادبی و ادبیات داستانی میرساند، حسین پاینده از هفتهی سوم فروردین ۱۴۰۴ دو کارگاه در این موضوعات برگزار خواهد کرد. ش رح محتوای این دو کارگاه را میتوانید در ادامه...
View Articleانتشار مقالهی حسین پاینده دربارهی فاشیسم در روابط بینافردی
فاشیسم را معمولاً مفهومی مربوط به تاریخ سیاسی و ناظر بر ظهور رژیمهای خودکامه در آلمان، ایتالیا، اسپانیا، ژاین و چند کشور دیگر میدانیم که در اواخر دههی اول قرن بیستم زمینهساز جنگ جهانی دوم شدند. اما...
View Articleسخنرانی حسین پاینده در نشست نوروزی انجمن روانشناسی ایران
به دعوت انجمن روانشناسی ایران، حسین پاینده در نشست نوروزی این انجمن سخنرانی خواهد کرد. در این سخنرانی، با عنوان «چرا در مطالعات ادبی به روانشناسی نیاز داریم؟»، دکتر پاینده به طرح این موضوع خواهد...
View Article
